صدور مجوز رشد قیمت بعد از هیاهوی دو هفتهای؛
ابلاغ قیمت جدید خودروسازان
با وجود موج مخالفتها از سوی مقامات رسمی با افزایش قیمت خودرو، در نهایت تعدیل نرخها مبنای عمل قرارگرفت؛ سناریویی تکراری که بار دیگر هزینه بلاتکلیفی را به بازار تحمیل کرد. جالب اینکه بعد از دو هفته مخالفت از سوی مقامات اجرایی، قضایی و نمایندگان مجلس، در نهایت بازار خبر رشد قیمتها را از سامانه کدال دریافت کرد. بعد از حدود دوهفته کشمکش بین خودروساز و نهادهای مختلف در نهایت سهشنبه هفته گذشته بهای جدید کارخانهای خودروها اعلام شد، بهطوریکه ایرانخودرو متوسط افزایش قیمت ۳۹درصدی را دریافت کرد. این در شرایطی است که این شرکت اوایل بهمن ماه بهطور میانگین رشد ۴۹.۱درصدی را در قیمتهای محصولات خود اعلام کردهبود. همچنین سایپا بهطور متوسط مجوز افزایش قیمت ۳۰درصدی را دریافت کرد و پارسخودرو نیز رشد میانگین ۳۵درصدی نرخ محصولات خود را بهثبت رساند.
این تحولات در حالی رقم خورد که طی دو هفته، دستکم هفت نهاد و مقام رسمی علیه رشد قیمتها موضع گرفتند، اما در نهایت با اجرای آن همراه شدند. سناریویی تکراری که پیشتر نسخه مهیجتر و طولانیتر آن را در نیمه ابتدایی امسال شاهد بودیم. خودروساز اعلام قیمت میکند، نهادهای سیاستگذار و نظارتی با شدت زیادی مخالفت میکنند و در نهایت با کمی تعدیل با افزایش قیمت موافقت میکنند. متضرر نهایی این سناریو نیز بازار خودرو است که درگیر بلاتکلیفی و نااطمینانیهای بیشتر میشود. اینبار برخلاف سری قبل مخالفان مقاومت طولانیمدتی نداشتند و میتوان گفت؛ بیشتر آنها از ابتدا میدانستند که چارهای جز موافقت با رشد قیمت رسمی خودرو ندارند.
اولین واکنش بعد از اعلام قیمتهای جدید که اوایل بهمنماه رخداد از طرف وزارت صمت بود. عزتاله زارعی، سخنگوی وزارت صمت، با اشاره به رشد قیمتی محصولات ایرانخودرو گفت: «این شرکت براساس سیاستهای جدید و تاثیر آن بر قیمت تمامشده کالا، یک دامنه تغییرات را اعلام کردهاست؛ این موضوع به هیچعنوان موردتایید وزارت صنعت، معدن و تجارت نیست.» سازمان حمایت نیز نامهای به وزارت صمت ارسال و تاکید کرد افزایش قیمتها باید متوقفشده و بهطور کامل مورد بررسی قرار گیرد. پس از آن سخنگوی سازمان تعزیرات حکومتی، سیدیاسر رایگانی، اعلام کرد فرآیند قانونی افزایش قیمت از سوی ایرانخودرو طی نشده و «این اقدام فاقد وجاهت قانونی است.» سازمان بازرسی نهاد بعدی بود که به ماجرا ورود کرد. میرمحمدی، سخنگوی سازمان بازرسی کل کشور تاکید کرد ضوابط قیمتگذاری کالاهای انحصاری بر عهده شورایرقابت است و تایید قیمت خودروهای سواری نیز باید توسط سازمان حمایت انجام شود؛ بنابراین اعلام قیمتهای جدید بدون هماهنگی با این مراجع محل ایراد است.
بعد از آن دادستانی تهران وارد ماجرا شد و حکمی صادر کرد که در آن آمده بود: «خودروساز متخلف تا زمان هماهنگی قیمتگذاری محصولات با نظر مراجع ذیصلاح اجازه فروش خودرو نخواهد داشت. فروش با قیمت قبلی مشکلی ندارد.» فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت و مسعود پزشکیان رئیسجمهور نیز از این قافله عقب نماندند و مخالفت خود را اعلام کردند. اما در میانه همه این مخالفتها، مجوز افزایش قیمت برای خودروسازان صادر شد و متضرر نهایی این وضعیت مصرفکنندگان خودرو هستند که هر روز باید با بلاتکلیفی و نااطمینانی در بازار خودرو دستوپنجه نرم کنند، بهطوریکه طی هفته اول بهمن ماه بهای خودروهای داخلی بهطور میانگین ۸درصد افزایشیافت که بیشتر آن تنها مربوط به یک روز بود. گرچه اتفاقهایی مانند ناآرامیهای سیاسی، افزایش نرخ ارز و تورم عمومی درحال افزایش قیمت خودرو هستند اما این دست بلاتکلیفیها به بازار شوک وارد کردهاست.
مروری بر قیمتهای جدید خودروسازان
همانطور که اشاره شد، ایرانخودرو متوسط افزایش قیمت 39درصدی را دریافت کرده و سایپا موفق به کسب متوسط افزایش قیمت 30درصدی شد و پارسخودرو نیز متوسط افزایش قیمت 35درصدی را بهثبت رساندهاست، اما نگاهی بهجزئیات این رشد قیمت نشان میدهد؛ افزایش بهای رسمی در برخی از محصولات شدیدتر بودهاست.
بین محصولات ایرانخودرو، بیشترین رشد قیمت مربوط به تارا اتوماتیک V4LX با SBR است. بهای کارخانهای این خودرو پیشتر 990میلیونتومان بود اما با مصوبه جدید قیمت آن به یکمیلیارد و 457میلیونتومان رسیدهاست، بنابراین بهای این خودرو 467میلیونتومان معادل 47درصد رشد را به خود میبیند. رتبه دوم در این لیست نیز به دناپلاس توربوشارژ اتوماتیک آپشنال با SBR میرسد که بهای آن از یکمیلیارد و 4میلیونتومان به یکمیلیارد و 468میلیونتومان رسیدهاست. بر این اساس رشد قیمت این خودرو 464میلیونتومان معادل 46درصد بودهاست. کمترین رشد قیمت بین محصولات ایرانخودرو نیز مربوط به راناپلاس ارتقایافته با SBR است که قیمت اعلامشده برای آن به 865میلیونتومان رسیدهاست، پیش از این بهای رسمی این خودرو 675میلیونتومان بود، بنابراین رشد قیمت آن 190میلیونتومان معادل 28درصد بودهاست.
نگاهی نیز به لیست قیمتی جدید سایپا داشته باشیم. بین محصولات بزرگترین خودروساز کشور بیشترین رشد قیمت مربوط به ساینا S85 و همین خودرو با SBR است که هرکدام 44درصد رشد قیمت داشتهاند. ساینا S85 پیش از این به بهای کارخانه 424میلیونتومان فروخته میشد اما حالا قیمت آن به 613میلیونتومان رسیدهاست. بر این اساس رشد قیمت این خودرو 189میلیون تومان (44درصد) بودهاست. همین خودرو با SBR نیز با 190میلیونتومان افزایش قیمت از 426میلیون تومان به 616میلیون تومان رسیدهاست. کمترین رشد قیمت بین محصولات سایپا نیز نصیب اطلس GL شدهاست که رشد بهای آن از 630میلیون تومان به 703میلیون تومان بوده و افزایش 73میلیون تومانی و 11درصدی را ثبت کردهاست.
بین محصولات پارسخودرو نیز پارسنوآ و سهند S دوگانهسوز هرکدام 44درصد رشد قیمت داشتهاند. پارس نوآ محصول جدید پارسخودرو است که زمان زیادی از اعلام اولین قیمت آن یعنی 733میلیونتومان نگذشته بود اما حالا بهای آن به یکمیلیارد و 62میلیون تومان رسیده تا افزایش قیمت 329میلیون تومانی و 44درصدی داشته باشد. بهای سهند S دوگانهسوز با 238میلیون تومان(44درصد) رشد از 529میلیون تومان به 767میلیون تومان رسیدهاست. کمترین رشد قیمت در بین محصولات این زیرمجموعه سایپا نیز مربوط به کوییک SR است که بهای آن پیش از این 499میلیونتومان بود اما حالا به بهای 648میلیون تومان رسیده تا رشد قیمت 149میلیونتومانی و 29درصدی داشتهباشد.
