جروزالم پست: بنسلمان دیگر نیازی به توافق با اسرائیل ندارد/ ریاض بدون عادیسازی، امتیاز گرفت
در گزارشی که امروز (جمعه) در روزنامه اسرائیلی «جروزالم پست» منتشر شده، نویسنده با نگاهی انتقادی به خوشبینیهای پس از عملیات هفتم اکتبر ۲۰۲۳، تأکید میکند که عادیسازی روابط میان ریاض و تلآویو دیگر «پاداشی در انتهای تونل» نیست، بلکه به موضوعی مبهم و دور از دسترس تبدیل شده است.
این یادداشت که با عنوان «چرا ولیعهد سعودی هرگز به توافقنامههای آبراهام نخواهد پیوست» منتشر شده، استدلال میکند چارچوب معامله بزرگ میان عربستان، آمریکا و اسرائیل عملا فروپاشیده است.
ریاض بدون عادیسازی، امتیاز گرفت
بر اساس این تحلیل، پیشتر تصور میشد عربستان در ازای عادیسازی روابط با اسرائیل، از واشنگتن امتیازاتی همچون پیمان دفاعی، فروش تسلیحات پیشرفته و همکاری هستهای غیرنظامی دریافت کند. اما به نوشته جروزالم پست، در سال ۲۰۲۵ و طی سفر بنسلمان به واشنگتن، دولت آمریکا بخش مهمی از این امتیازات را بدون شرط به رسمیت شناختن اسرائیل در اختیار ریاض قرار داد.
به نوشته این رسانه اسرائیلی، عربستان عنوان «متحد اصلی خارج از ناتو» را دریافت کرد، روند فروش جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ پیش رفت و همکاری در زمینه انرژی هستهای غیرنظامی نهایی شد.
نویسنده نتیجه میگیرد که «کاربرد راهبردی عادیسازی برای عربستان تا حد زیادی از میان رفته است»، زیرا ریاض به اهداف اصلی خود دست یافته بیآنکه امتیازی به اسرائیل بدهد.
فشارهای اقتصادی و پروژه «چشمانداز ۲۰۳۰»
گزارش همچنین به چالشهای اقتصادی پیش روی بنسلمان اشاره میکند. پروژه تحول اقتصادی موسوم به «چشمانداز ۲۰۳۰» که قرار است وابستگی عربستان به نفت را کاهش دهد، با کسری بودجه، کاهش سرمایهگذاری خارجی و تعدیل برخی پروژههای کلان روبهرو شده است.
به نوشته جروزالم پست، در چنین شرایطی ولیعهد سعودی نمیتواند هزینه سیاسی تصمیمی را بپذیرد که در افکار عمومی کشورش با مخالفت گسترده مواجه است.
افکار عمومی پس از جنگ غزه
این یادداشت تأکید میکند که پیش از جنگ غزه، نشانههایی از تغییر نگرش در جامعه سعودی دیده میشد؛ اما پس از عملیات هفتم اکتبر و جنگ در غزه، حمایت عمومی از هرگونه رابطه با اسرائیل بهشدت کاهش یافته است.
به استناد نظرسنجیهای منطقهای که در گزارش به آنها اشاره شده، اکثریت قاطع شهروندان عربستان اکنون با عادیسازی روابط مخالفاند. نویسنده میگوید بنسلمان برای عبور از این مانع، تشکیل مسیر «قطعی و غیرقابل بازگشت» به سوی تشکیل کشور مستقل فلسطین را شرط کرده است.
تغییر موازنه منطقهای
در بخش دیگری از گزارش آمده است که اختلافات پیشین عربستان سعودی با ایران، این کشور را به تلآویو نزدیک کرده بود؛ اما اکنون بیش از آنکه اسرائیل شریک راهبردی عربستان باشد، به رقیب آن تبدیل شده است.
رقابت با امارات و چارچوب «آبراهام»
توافقنامههای آبراهام که در سال ۲۰۲۰ میان اسرائیل و چند کشور عربی از جمله امارات متحده عربی امضا شد، در این تحلیل بهعنوان چارچوبی معرفی میشود که «برند آن به نام ابوظبی ثبت شده است». به نوشته جروزالم پست، بنسلمان بعید است به چارچوبی بپیوندد که ابتکار آن از سوی رقیب منطقهایاش شکل گرفته است.
نویسنده نتیجه میگیرد اگر عادیسازیای هم در آینده رخ دهد، احتمالا در قالبی متفاوت و با محوریت شروط مورد نظر ریاض ـ از جمله تشکیل کشور فلسطین با پایتختی قدس شرقی ـ خواهد بود.
بخش سایتخوان، صرفا بازتابدهنده اخبار رسانههای رسمی کشور است.
